| Ingediend | 3 september 2026 |
|---|---|
| Beantwoord | 1 oktober 2026 (na 28 dagen) |
| Indieners | Claire Martens-America (VVD), Ulysse Ellian (VVD) |
| Beantwoord door | David van Weel (VVD) |
| Onderwerpen | openbare orde en veiligheid organisatie en beleid |
| Bron vraag | https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kv-tk-2026Z17837.html |
| Bron antwoord | https://zoek.officielebekendmakingen.nl/ah-tk-20262027-202.html |
Dat de georganiseerde misdaad extreme vormen van geweld niet schuwt, is niet nieuw in Nederland. We weten inmiddels door verschillende incidenten in het recente verleden dat criminelen bij het gebruiken van geweld nietsontziend kunnen zijn. De gebeurtenissen in Overasselt zijn hier helaas een nieuw voorbeeld van. Wat het incident in Overasselt bijzonder maakt is de ongekend grote groep die bereid is geweest met zware vuurwapens op pad te gaan en kennelijk een aantal van hen ook bereid is geweest deze vuurwapens te gebruiken.
Het enorme geweld en machtsvertoon raakt het veiligheidsgevoel in Overasselt in het bijzonder, maar ook breder in de samenleving. Het Dreigingsbeeld Ondermijning Nederland laat duidelijk zien dat de schadelijke effecten van deze vorm van criminaliteit breed en in de haarvaten van onze samenleving neerslaan en een ernstige bedreiging kunnen vormen voor belangrijke fundamenten van onze democratische rechtsstaat. Daarom doe ik er samen met de ministeriële Taskforce Ondermijning alles aan om de georganiseerde criminaliteit vanuit verschillende kanten hard te bestrijden.
Het onderzoek van politie en Openbaar Ministerie (OM) naar de gebeurtenissen in Overasselt is in volle gang. Uw vraag ziet op aspecten die mogelijk onderdeel uit (gaan) maken van dit onderzoek. Het is niet aan mij als Minister van Justitie en Veiligheid om uitspraken te doen over lopende onderzoeken, omdat dit het onderzoek kan schaden. Wanneer er meer informatie gedeeld kan worden, is het aan politie of OM om dat te doen.
Het is niet aan mij als Minister van Justitie en Veiligheid om uitspraken te doen over aspecten die mogelijk onderdeel zijn van lopende strafrechtelijke onderzoeken.
Over het algemeen weten we dat criminelen zich niet houden aan landsgrenzen; ze opereren wereldwijd. Daarom is de internationale aanpak één van mijn speerpunten in de aanpak van ondermijning. In Europees en breder internationaal verband werken we nauw samen met buitenlandse partners om deze vorm van criminaliteit aan te pakken. Ik focus mij hierbij op West-Afrika, Latijns-Amerika en het Caribisch gebied en op landen die geprioriteerd zijn in de aanpak van criminele geldstromen, zoals de Verenigde Arabische Emiraten, Marokko en Turkije.
Het is niet aan mij als Minister van Justitie en Veiligheid om uitspraken te doen over aspecten die mogelijk onderdeel zijn van lopende strafrechtelijke onderzoeken.
Het niet aan mij als Minister van Justitie en Veiligheid om uitspraken te doen over aspecten die mogelijk onderdeel zijn van lopende strafrechtelijke onderzoeken.
Voor de inlichtingen- en veiligheidsdiensten geldt dat er in het openbaar geen uitspraken gedaan kunnen worden over de informatiepositie van de diensten.
De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) heeft de taak, op basis van de Wet op Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (Wiv) 2017, onderzoek te doen naar personen of organisaties die (aanleiding geven tot een ernstig vermoeden dat zij) een dreiging vormen voor de nationale veiligheid. Er kunnen in het openbaar geen uitspraken gedaan worden over al dan niet lopende onderzoeken van de AIVD.
Het is niet aan mij als Minister van Justitie en Veiligheid om uitspraken te doen over aspecten die mogelijk onderdeel zijn van lopende strafrechtelijke onderzoeken.
Het sluiten van een woning is een ingrijpende maatregel, maar kan noodzakelijk zijn om de openbare orde te herstellen. In dit geval is niet de oorspronkelijke sluiting aangevochten, maar wel enkele verlengingen daarvan. Daarmee stond vooral de voortduring van de sluiting ter discussie en is de aanvankelijke noodzaak van de sluiting ogenschijnlijk niet in twijfel getrokken. Naarmate de openbare orde is hersteld en/of de overtreding is beëindigd en herhaling is voorkomen, neemt de grond voor voortzetting van de sluiting af en vereist een verlenging een actuele onderbouwing van de noodzaak. Bij de latere verlengingen oordeelde de rechter echter dat de gevolgen voor de betrokkenen niet langer in verhouding stonden tot het daarmee te dienen doel.
Ik ben daarmee van mening dat de burgemeester over voldoende bevoegdheden beschikt om een woning te sluiten, mits de noodzaak daarvan zorgvuldig wordt gemotiveerd, minder ingrijpende maatregelen niet volstaan en voldoende rekening wordt gehouden met de specifieke omstandigheden en belangen van de betrokkenen.
In algemene zin volgt uit het Wetboek van Strafvordering dat straffen in beginsel pas ten uitvoering worden gelegd nadat de uitspraak onherroepelijk is geworden. Dat betekent dat zolang hoger beroep of cassatie openstaat of is ingesteld, een straf normaal gesproken niet wordt uitgevoerd. Het kan wel voorkomen dat de rechter op vordering van het OM beslist dat iemand in afwachting van het hoger beroep in voorlopige hechtenis gaat of blijft. In dat geval wacht diegene het hoger beroep niet in vrijheid af. De beslissingen en afwegingen hierover zijn voorbehouden aan de rechter.
Zie antwoord vraag 9.
Over individuele zaken doe ik geen uitspraken. Als daartoe aanleiding is vanwege het vermoeden van strafbare feiten kan het OM een strafrechtelijk onderzoek starten. Insteek van een dergelijk onderzoek kan financieel zijn.
Beslissingen in het kader van het strafrechtelijk onderzoek zijn aan het OM voorbehouden. In zijn algemeenheid benadruk ik met klem dat criminelen die verantwoordelijk zijn voor dit soort ernstig geweld moeten worden opgespoord en voor de rechter worden gebracht. Dat geldt voor de feitelijke uitvoerders van het geweld, maar ook voor personen en netwerken die opdracht geven daartoe.
Op uw vraag ten aanzien van de moties Elian (VVD) over het substantieel verhogen van het beloningsgeld voor tips ten aanzien van personen op de Nationale Opsporingslijst antwoord ik u dat het lid Ellian over dit onderwerp een nieuwe motie heeft ingediend met het verzoek aan de regering om de circulaire bijzondere opsporingsgelden zo aan te passen dat de Minister van Justitie en Veiligheid zelf bij voortvluchtigen op de Nationale Opsporingslijst het tipgeld kan vaststellen. De motie is op 22 september 2026 aangenomen en ik zal u uiterlijk begin 2027 informeren over de wijze waarop de motie zal worden uitgevoerd.
Hierbij deel ik u mede dat de schriftelijke vragen van de leden Martens-America en Ellian, van uw Kamer aan de Minister van Justitie en Veiligheid over de gebeurtenissen in Overasselt (ingezonden 3 september 2026) niet binnen de gebruikelijke termijn kunnen worden beantwoord, aangezien nog niet alle benodigde informatie is ontvangen. Ik streef ernaar de vragen zo spoedig mogelijk te beantwoorden.